ควันเชื่อมเข้าตา แสบตา! เชื่อมไป น้ำตาไหลไป… แก้ยังไง

ทำไมเวลา ควันเชื่อมเข้าตา ถึงทำให้แสบตารุนแรง? ช่างเชื่อมหลายคนต้องเคยประสบปัญหา “เชื่อมไป น้ำตาไหลไป” เพราะควันจากการเชื่อมโลหะ โดยเฉพาะการใช้ลวดเชื่อมหุ้มฟลักซ์ (SMAW) ปัญหา ควันเชื่อม นี้ ไม่ใช่แค่ก่อความรำคาญ แต่ยังส่งผลเสียต่อดวงตาและสุขภาพในระยะยาว หากไม่ได้รับการป้องกันอย่างเหมาะสม

ควันเชื่อมประกอบด้วยอนุภาคขนาดเล็กและไอโลหะที่เกิดจากการเผาไหม้ของฟลักซ์และโลหะเชื่อม ซึ่งองค์ประกอบหลักที่ทำให้เกิดอาการระคายเคืองอย่างหนักเมื่อ ควันเชื่อมเข้าตา มีดังนี้:

• โอโซน (O₃) และไนโตรเจนออกไซด์ (NOx) – เกิดจากการที่อาร์กเชื่อมทำปฏิกิริยากับออกซิเจนและไนโตรเจนในอากาศ ก๊าซพิษกลุ่มนี้คือ ตัวการหลักที่ทำให้เกิดอาการแสบตารุนแรงและน้ำตาไหล รวมถึงระคายเคืองเยื่อบุทางเดินหายใจ

• แมงกานีสออกไซด์ (MnO) – เป็นไอโลหะที่เกิดจากการเผาไหม้ของเฟอร์โรแมงกานีสในฟลักซ์ หากลอยเข้าตาจะทำให้เกิดการระคายเคือง และที่อันตรายที่สุดคือ หากสูดดมสะสมเป็นเวลานานจะส่งผลทำลายระบบประสาทโดยตรง

• เหล็กออกไซด์ (Fe₂O₃, Fe₃O₄) – เกิดจากโลหะเติมเชื้อและแนวเชื่อมที่โดนความร้อน เป็นฝุ่นโลหะที่ทำให้การมองเห็นพร่ามัวและเคืองตาเมื่อลอยมาสัมผัสกับดวงตา

• ซิลิกอนไดออกไซด์ (SiO₂) และไทเทเนียมไดออกไซด์ (TiO₂) – อนุภาคเหล่านี้ช่วยทำให้ควันดูหนาทึบมากขึ้น ฟุ้งกระจายช้าลง และลอยวนอยู่รอบใบหน้าช่างเชื่อม ทำให้ดวงตาสัมผัสกับควันได้นานขึ้น

เมื่อสารเคมีและไอโลหะเหล่านี้รวมกัน จึงกลายเป็นปัญหาใหญ่ที่ทำให้ช่างเชื่อมต้องทนทุกข์กับอาการแสบตาและน้ำตาไหลอยู่เป็นประจำ

วิธีแก้ปัญหาควันเยอะและแสบตา

1. เลือกใช้ลวดเชื่อมที่มีควันน้อย

การใช้ลวดเชื่อมหุ้มฟลักซ์ที่ออกแบบมาเพื่อลดควันเป็นวิธีหนึ่งที่ช่วยได้ ปัจจัยที่ช่วยลดควัน ได้แก่:

• เลือกฟลักซ์ที่มี ปริมาณ MnO ต่ำ หรือใช้ เฟอร์โรแมงกานีสที่ผ่านการรีไฟน์เพื่อลด MnO
• หลีกเลี่ยงฟลักซ์ที่มีปริมาณ Fe₂O₃ และ SiO₂ สูง เพราะทำให้เกิดควันหนาทึบ
• ใช้ลวดเชื่อมที่พัฒนามาเพื่อลดปริมาณโอโซนและไนโตรเจนออกไซด์ เช่น ลวดเชื่อมสูตรพิเศษที่มีการปรับสารเติมแต่ง

2. ปรับท่าทางการเชื่อมให้เหมาะสม

การจัดท่าทางการเชื่อมให้เหมาะสมสามารถช่วยลดการรับควันโดยตรงได้ เช่น:

• อย่าเชื่อมในทิศทางที่ควันพุ่งเข้าหาใบหน้า
• เชื่อมจากล่างขึ้นบน หรือเชื่อมในทิศทางที่ลมสามารถพัดควันออกไป
• ตั้งพัดลมหรือระบบระบายอากาศให้ควันลอยออกไปจากจุดที่ทำงาน

3. ใช้ระบบระบายอากาศที่ดี

หากต้องทำงานในพื้นที่ปิด ควรติดตั้งระบบระบายอากาศที่สามารถดูดควันออกจากบริเวณเชื่อมโดยตรง เช่น:

• ใช้ เครื่องดูดควัน (Fume Extractor) เพื่อดูดควันออกจากแหล่งกำเนิด
• ติดตั้งพัดลมดูดอากาศเพื่อให้ควันกระจายตัวและไม่สะสมในพื้นที่ทำงาน
• หากทำงานกลางแจ้ง ให้หันหลังให้กับทิศทางลมเพื่อให้ควันพัดออกไป

4. ใส่หน้ากากเชื่อมแบบสวมหัวเพื่อปกป้องทั้งใบหน้า

การใช้หน้ากากเชื่อมแบบสวมหัวที่มีการปกป้องทั้งใบหน้าสามารถช่วยลดการสัมผัสกับควันได้โดยตรง หน้ากากเชื่อมเหล่านี้จะช่วยกันไม่ให้ควันเข้าสู่ดวงตาและลดโอกาสการระคายเคือง

5. เช็คคุณภาพของลวดเชื่อมและฟลักซ์ที่ใช้

ลวดเชื่อมที่มีคุณภาพต่ำอาจมีสารเจือปนมากกว่าปกติ ทำให้เกิดควันเยอะขึ้น ควรตรวจสอบ:

• เลือกลวดเชื่อมที่มี มาตรฐานสากล เช่น AWS, ISO, หรือ JIS
• หลีกเลี่ยงลวดเชื่อมที่มีส่วนผสมของสารที่ทำให้เกิดควันหนาทึบมากเกินไป
• เก็บรักษาลวดเชื่อมในที่แห้งเพื่อป้องกันความชื้นที่อาจทำให้ฟลักซ์เผาไหม้ผิดปกติ

6. พักสายตาเป็นระยะ และใช้น้ำตาเทียม

หากต้องเชื่อมเป็นเวลานาน ควรพักสายตาเป็นระยะและใช้ น้ำตาเทียม เพื่อช่วยลดอาการระคายเคือง การกระพริบตาบ่อย ๆ ก็ช่วยล้างควันออกจากเยื่อบุตาได้เช่นกัน

สรุป

✅ แมงกานีสออกไซด์ (MnO) เป็นตัวการหลักที่ทำให้ควันเชื่อมแสบตาและหนาทึบ ✅ เลือกใช้ ลวดเชื่อมที่มีควันน้อย และมีปริมาณ MnO ต่ำจะช่วยลดปัญหานี้ได้ ✅ ปรับทิศทางการเชื่อมให้ควันไม่เข้าตา และใช้ ระบบระบายอากาศ ช่วยขจัดควันออกจากพื้นที่ทำงาน ✅ ใส่ หน้ากากเชื่อมแบบสวมหัวเพื่อปกป้องทั้งใบหน้า เพื่อปกป้องดวงตา ✅ พักสายตาเป็นระยะ และใช้น้ำตาเทียม เพื่อลดอาการแสบตาหลังเชื่อม

หากทำตามวิธีเหล่านี้ คุณจะสามารถเชื่อมได้อย่างสบายขึ้น ลดการแสบตา และทำงานได้อย่างปลอดภัยมากขึ้น! 👨‍🏭🔥

รับข่าวสาร 📰 ความรู้เครื่องมือช่างมืออาชีพ 🛠️ พร้อม โปรโมชั่น 🎁 สินค้าราคาพิเศษ 💥 ได้ก่อนใคร เพียงเพิ่มเพื่อนช่องบัญชีทางการ ThaiTool กว่า 50ปี 🎉 ที่ให้บริการช่างไทยทั่วประเทศ 🇹🇭 คุณจะไม่พลาดข่าวสารล่าสุดอีกต่อไป 🔥

คำถาม-ตอบ